Πηγή: εφημερίδα Τα Νέα
Ζέζα Ζήκου, εφημερίδα Οικονομική Καθημερινή
"Ψυχρή υποδοχή ετοιμάζουν για τον Ομπάμα σήμερα στην Ιαπωνία"
"Tι ειρωνεία... Eπί σειρά ετών οι Aμερικανοί προσπαθούσαν να συνετίσουν το Tόκιο να σταματήσει την πολιτική των παρεμβάσεων που έκανε για να αποτρέψει την ανατίμηση του γιεν έναντι του δολαρίου ώστε να προστατεύσει την ανταγωνιστικότητα των εξαγωγών του. H Oυάσιγκτον ήταν μονίμως εξοργισμένη μαζί του για τη συνεχή υποτιμητική χειραγώγηση της ισοτιμίας γιεν / δολαρίου και τις παρεμβάσεις του. Kαι όλες οι κυβερνήσεις του Tόκιο μόνιμα καταδικάζονταν για την «αδιόρθωτη» συναλλαγματική πολιτική τους.
Κυρίως, όμως, ο εμπορικός πόλεμος που κήρυξε η Αμερική τη δεκαετία του ’90 μεταξύ δολαρίου - γιεν, τον οποίο δεν άντεξε η Iαπωνία. Το βιομηχανικό «θαύμα» του κόσμου έσβησε με το κραχ της ιαπωνικής οικονομίας και του χρηματιστηρίου το 1989. Nα θυμίσω πως η εμπορική σύγκρουση μεταξύ HΠA - Iαπωνίας κυριαρχεί στη θεωρία του διάσημου τώρα ανά τον κόσμο Αμερικανού νομπελίστα Πολ Κρούγκμαν που είχε διατυπώσει από μακρού στο βιβλίο του «The age of Diminished Expectations».
Αντίθετα, η Αμερική έχει αγκαλιάσει θερμά την Κίνα και αποσιωπά το αιχμηρό σημείο τριβής ανάμεσα στις δύο πλευρές: την ισοτιμία δολαρίου - γουάν. Η Αμερική του Ομπάμα έχει σχεδόν «παραδώσει» την οικονομική σωτηρία της στην Κίνα, αποδεχόμενη ταπεινωτικά τις αξιώσεις του Πεκίνου που έχει εγείρει συνεχώς θέμα ασφάλειας και αξιοπιστίας των αμερικανικών κρατικών ομολόγων. Αξίζει να σημειωθεί ότι ήδη το δολάριο έχει εξασθενήσει σημαντικά έναντι του γιεν. Και αυτό πλήττει την ιαπωνική οικονομία. Σε αντίθεση με το γουάν που επωφελείται από τη μεγάλη υποτίμηση το δολαρίου, αφού είναι ουσιαστικά συνδεδεμένο με το αμερικανικό νόμισμα.
Προφανώς η Ιαπωνία, παράλληλα με την αναζήτηση νέου εθνικού ρόλου, επιδιώκει να εφαρμόσει και μια νέα οικονομική πολιτική. Το τέλος μιας ολόκληρης εποχής σήμανε για την Ιαπωνία, με τον θρίαμβο στις εκλογές (30 Αυγούστου) και την ιστορική νίκη του Δημοκρατικού Κόμματος της Ιαπωνίας. Με συνθήματα εναντίον της «υπό αμερικανική ηγεμονία παγκοσμιοποίησης» και του «φονταμενταλισμού της αγοράς», ο 62χρονος πρωθυπουργός Γιουκίο Χατογιάμα έδωσε τέλος στην εξουσία του κυρίαρχου, επί 54 ολόκληρα χρόνια, Φιλελεύθερου Δημοκρατικού Κόμματος. Οι απόψεις του νέου πρωθυπουργού της Ιαπωνίας είναι εξαιρετικά σημαντικές. Θεωρεί πως η χώρα του πρέπει και μπορεί να δώσει τέλος στον ανεξέλεγκτο φονταμενταλισμό της αγοράς και τον χρηματοοικονομικό καπιταλισμό, «που είναι κενοί ήθους και αυτοσυγκράτησης», ώστε να προστατεύσει τα οικονομικά και τη ζωή των πολιτών της. Εχει επισημάνει ότι «η οικονομική κρίση έχει πλήξει τη μονοκρατορία των ΗΠΑ». Επίσης, έχει διατυπώσει αμφιβολίες «για τη διατήρηση του δολαρίου ως βασικού παγκόσμιου νομίσματος». «Ωστόσο, καμιά χώρα δεν είναι προς το παρόν σε θέση να αντικαταστήσει τις ΗΠΑ ως κυρίαρχη. Ούτε υπάρχει νόμισμα έτοιμο να αντικαταστήσει το δολάριο» έχει υποστηρίξει.
Πώς θα διατηρήσει, όμως, η Ιαπωνία την πολιτική και οικονομική ανεξαρτησία της, προστατεύοντας τα εθνικά συμφέροντά της, όταν βρίσκεται ανάμεσα στις ΗΠΑ, που μάχονται να παραμείνουν στη θέση τους ως κυρίαρχη δύναμη στον κόσμο, και την Κίνα, η οποία αναζητεί τρόπους να γίνει η ίδια κυρίαρχη; Το ερώτημα απασχολεί όχι μόνο την Ιαπωνία, αλλά και τα μικρά και μεσαία κράτη της Ασίας. Και απαντά: «Αναζητώντας νέες δομές διεθνούς συνεργασίας, πρέπει να ξεπεράσει τον υπερβάλλοντα εθνικισμό και να στραφεί στην οικονομική συνεργασία και ασφάλεια βάσει κανόνων. Σε αντίθεση με την Ευρώπη, οι χώρες της περιοχής διαφέρουν σε μέγεθος, στάδιο ανάπτυξης και πολιτικό σύστημα, επομένως η οικονομική ενοποίηση δεν μπορεί να επιτευχθεί βραχυπρόθεσμα. Ωστόσο, πρέπει να αναζητήσουμε τη νομισματική ενοποίηση ως φυσική επέκταση της ταχείας οικονομικής ανάπτυξης που ξεκίνησε η Ιαπωνία και ακολούθησαν η Νότια Κορέα, η Ταϊβάν και το Χονγκ Κονγκ, με αποτέλεσμα τη δημιουργία της Ενωσης Κρατών Νοτιοανατολικής Ασίας. Η δημιουργία ενός ενιαίου ασιατικού νομίσματος πιθανόν να χρειαστεί περισσότερα από 10 χρόνια. Η πολιτική ενοποίηση ίσως χρειαστεί ακόμα μεγαλύτερο χρονικό διάστημα»."
Γιώργος Καπόπουλος, εφημερίδα Ημερησία
"ΗΠΑ – Ασία: Η δύσκολη διαχείριση της ρευστότητας"
"Η περιοχή Ασίας-Ειρηνικού διατήρησε και μετά τον τερματισμό του Ψυχρού Πολέμου το 1989-91 και εξακολουθεί να διατηρεί και σήμερα το κυρίαρχο γεωπολιτικό στίγμα που είχε αποκτήσει μετά το 1945: Μιας περιοχής πρωτοφανούς ρευστότητας, σε αντίθεση με τη στατική αντιπαράθεση στην Ευρώπη, όπου οι ρυθμίσεις της Γιάλτας ίσχυσαν για σαρανταπέντε χρόνια.
Ο Ομπάμα ξεκινά την περιοδεία του σήμερα από την Ιαπωνία με επόμενους σταθμούς την Σιγκαπούρη, την Κίνα και την Νότια Κορέα σε μια δύσκολη εξάσκηση ισορροπιών καθώς μόνος ξεκάθαρος στόχος είναι η ανανέωση των διμερών σχέσεων με τις στρατηγικές προτεραιότητες της Ουάσιγκτον να μην μπορούν να διευκρινισθούν:
- Η σχέση με την Κίνα έχει μια δυναμική που αφήνει όλα τα ενδεχόμενα ανοικτά για το μέλλον, από τη Διμερή Σχέση μέχρι και τη μετωπική αντιπαράθεση. Η σημερινή αλληλεξάρτηση των Οικονομιών ΗΠΑ-Κίνας -με την αμερικανική αγορά να αποτελεί τη σημαντικότερη διέξοδο των κινεζικών εξαγωγών και την κυβέρνηση του Πεκίνου να είναι ο σημαντικότερος δανειστής του αμερικανικού δημοσίου μέσω αγοράς ομολόγων που επιτρέπουν την κάλυψη του μεγαλύτερου μέρους του δημοσιονομικού ελλείματος- δεν εγγυάται καμιά επιπρόσθετη βεβαιότητα για το τι θα συμβεί όταν αργά ή γρήγορα το Πεκίνο ενεργοποιήσει τη στρατηγική ειρηνικής ενσωμάτωσης της Ταϊβάν αλλά και την ειρηνική επανένωση της Κορεατικής Χερσονήσου.
- Η σχέση με την Ιαπωνία, τον ισχυρότερο σύμμαχο των ΗΠΑ στην περιοχή είναι σήμερα συνάρτηση της αβεβαιότητας ως προς το μέλλον των Σινοαμερικανικών Σχέσεων. Όλοι οι παράγοντες πριμοδοτούν σε ένα όχι πολύ μακρινό μέλλον τη χειραφέτηση του Τόκιο από την Ουάσιγκτον με τον ίδιο τρόπο που η Γαλλία του Ντε Γκολ και στη συνέχεια η Δυτική Γερμανία του Μπραντ αναζήτησαν στη σκιά της Ειρηνικής Συνύπαρξης των Δύο Υπερδυνάμεων τη δική τους προσέγγιση με την Μόσχα.
- Στη Σιγκαπούρη ο Ομπάμα θα καταγράψει τη στρατηγική αβεβαιότητα των χώρων της περιοχής- Βιετνάμ, Μαλαισία, Ταϊλάνδη, Ινδονησία, Φιλιππίνες αλλά και Αυστραλία: Θα αρκεσθούν στο σημερινό Στάτους Κβο των σχέσεών τους με την Ουάσιγκτον και με το Πεκίνο; Θα επιδιώξουν να εξωθήσουν δυνάμεις όπως η Ιαπωνία και η Ινδία στις περιφερειακές ισορροπίες της Νοτιοανατολικής Ασίας;
-Στη Νότια Κορέα ο ένοικος του Λευκού Οίκου δεν θα βρεθεί αντιμέτωπος μόνο με τη διαρκή ανησυχία της Σεούλ για την επάρκεια της Ομάδας των Έξι (Δύο Κορέες, Ρωσία, Κίνα, Ιαπωνία, ΗΠΑ) να δώσουν οριστική λύση στην πυρηνική πρόκληση της Βόρειας Κορέας. Το ζητούμενο είναι αν η Ουάσιγκτον μπορεί να προσφέρει στη Σεούλ μια στήριξη στην πρόκληση της αναπόφευκτης μελλοντικής επανένωσης της Κορεατικής Χερσονήσου πριν το Πεκίνο αναδειχθεί σε σπόνσορα της Ενωμένης Κορέας.
Στα παραπάνω θα πρέπει να προστεθεί ότι οποιαδήποτε εξέλιξη στις διμερείς σχέσεις των ΗΠΑ με την Κίνα, την Ιαπωνία και τη Νότια Κορέα θα επηρεάσει άμεσα τις σχέσεις Ουάσιγκτον- Μόσχας που μετά τη σκληρή ψυχροπολεμική αντιπαράθεση στη δεύτερη θητεία του Μπους υιού βρίσκονται σε φάση αναζήτησης μιας νέας εκκίνησης: Η Μόσχα δεν κρύβει ότι θεωρεί την ενίσχυση της κινεζικής ισχύος ως απειλή για τα ζωτικά της συμφέροντα στην περιοχή Ασίας-Ειρηνικού."