NewsTime

Η Ελλάδα του Κώστα Καραμανλή

Η πρωθυπουργία Κώστα Καραμανλή αναμφίβολα θα μείνει στην ιστορία. Για τον ιστορικό του μέλλοντος, η περίοδος αυτή θα ταυτισθεί με την απαρχή της σταδιακής διολίσθησης της Ελλάδας προς την κατάσταση ενός «κράτους υπό κατάρρευση» (failed state). Πρόκειται για μια κατάσταση που χαρακτηρίζεται κυρίως από την κατάρρευση της έννομης τάξης και την αδυναμία της πολιτείας να διασφαλίσει τις μίνιμουμ προϋποθέσεις ασφαλειας για την λειτουργία της κοινωνίας.

Ο ιστορικός του μέλλοντος λοιπόν, ευρισκόμενος στο έτος 2059, κοιτώντας πίσω στην εποχή μας, και μελετώντας την περίοδο Κώστα Καραμανλή, 2004-2009, ίσως να σημείωνε τα εξής:

 Η κατάσταση στην Ελλάδα το 2009  στον τομέα της ασφάλειας παρουσίαζε τρία βασικά χαρακτηριστικά.

1) Συγκρούσεις «χαμηλής έντασης»: Τέτοια φαινόμενα ήσαν  κυρίως οι επιδρομές διάφορων ομάδων σε καταστήματα, το κάψιμο αυτοκινήτων και η στοχοποίηση συγκεκριμένων ατόμων.

2) Επάνοδο της τρομοκρατίας: Ενώ π.χ. το πρόβλημα της ντόπιας τρομοκρατίας φαινόταν να έχει λυθεί με την σύλληψη της 17 Νοέμβρη από την κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ το φαινόμενο επανήλθε με νέα ένταση με την μορφή ομάδων όπως ο Επαναστατικός Αγώνας, που δεν  είχαν  οποιοσδήποτε ενδοιασμό για την χρήση βίας για την επίτευξη των στόχων τους.

3) Κατακόρυφη αύξηση της εγκληματικότητας

Όλα αυτά τα φαινόμενα συνέθεταν την εικόνα μιας βαθύτατα δυσλειτουργικής κοινωνίας που αδυνατούσε  να εγγυηθεί στον πολίτη το θεμελιώδες  δικαίωμα στην ασφάλεια. Από την στιγμή που η πολιτεία αδυνατούσε να εκπληρώσει αυτό τον ρόλο, ήταν πλέον θέμα χρόνου τον ρόλο της «προστασίας» να αναλάβουν σταδιακά διάφορες ένοπλες ομάδες που δραστηριοποιούνταν σε διαφορετικές περιοχές  και οι οποίες  συγκρούονταν  και μεταξύ τους για τον έλεγχο ενός δεδομένου «χώρου». Όπως και έγινε. Τα φαινόμενα ήσαν ήδη γνωστά από την Λατινική Αμερική και την Αφρική και γι’ αυτό δεν εξέπληξε κανένα ότι και η Ελλάδα ακολούθησε νομοτελειακά την ιδια πορεία.

Φυσικά υπάρχουν πολλοί παράγοντες που εξηγούν την σταδιακή διολίσθηση της Ελλάδας στο χώρο ενός «κράτους υπό κατάρρευση». Όπως υπάρχουν και πολλές ημερομηνίες που μπορεί κανεις να θεωρήσει ότι σηματοδοτούν την αρχή της τραγικής αυτής εξελίξης.

Για τους περισσότερους, όμως, ιστορικούς η απαρχή των εξελίξεων αυτών τοποθετείται στον Δεκέμβριο του 2008. Τότε έγινε το περίφημο «Προγκρόμ εναντίον των Εμπόρων», που σύμφωνα με πολλούς ιστορικούς αποτελεί το ορόσημο των μεταγενέστερων εξελίξεων.  Εκατοντάδες καταστήματα στις μεγαλύτερες πόλεις της Ελλάδας καταστράφηκαν, πυρπολήθηκαν και λεηλατήθηκαν κάτω από τα απαθή βλέμματα των αστυνομικών που, ακολουθώντας κυβερνητικές οδηγίες, απλά παρατηρούσαν την κατάσταση.

Όπως τονίζουν οι ιστορικοί του μέλλοντος το «Προγκρόμ εναντίον των Εμπόρων» δεν αντανακλούσε απλά την ανικανότητα της ελληνικής αστυνομίας να ελέγξει ένα πρόβλημα δημόσιας τάξης. Σε ένα πολύ βαθύτερο επίπεδο, αντανακλούσε την απουσία ηθικής και ιδεολογικής πυξίδας από τους κυβερνώντες και ιδιαίτερα από τον πρωθυπουργό Κώστα Καραμανλή. Έχοντας αφαιρέσει οποιοδήποτε αξιακό υπόβαθρο από την αστική παράταξη (πλήν ενός παρωχημένου ελαφρολαϊκού εθνικισμού) ο κ. Καραμανλής απλά σήκωσε ψηλά τα χέρια την νύκτα εκείνη του Δεκέμβρη, αφήνοντας την κοινωνία των πολιτών έρμαιο στις ορέξεις των αρπακτικών. Η κυβερνητική δήλωση: «Δεν απαντάμε στην βία με την βία», στο βαθμό που εξομοίωνε την αμυντική βία του θύματος με την επιθετική βία του θύτη, διέγραφε με μια μονοκονδυλιά κάθε αρχή στην οποία βασίζεται το κράτος δικαίου και η έννομη τάξη.

Όμως ο κ. Καραμανλής δεν επέβαλε απλά τον αξιακό αφοπλισμό της αστικής τάξης. Επέβαλλε και τον ουσιαστικό αφοπλισμό του κράτους. Η δήλωση Καραμανλή – Παυλόπουλου: «δεν απαντάμε στην βία με την  βία», στην ουσία αφαιρούσε από το κράτος τον μοναδικό λόγο ύπαρξης του: Το μονοπώλιο της άσκησης της βίας σε ένα δεδομένο γεωγραφικό χώρο. Η κυβερνητική δήλωση ισοδυναμούσε με την παραδοχή ότι εφ’ εξής το κράτος θα έπρεπε να μοιράζεται το δικαίωμα της άσκησης της βίας με άλλα άτομα και ομάδες σε ένα δεδομένο γεωγραφικό χώρο.

Όλες οι εξελίξεις που ακολούθησαν το μοιραίο εκείνο γεγονός ήσαν νομοτελειακά προδιαγεγραμμένες. Οι λιγοστές, άλλωστε, ξένες επενδύσεις σταμάτησαν τελείως, τα πιο προικισμένα στελέχη της ελληνικής κοινωνίας μετανάστευσαν στο εξωτερικό, η παραοικονομία και ιδιαίτερα το οργανωμένο έγκλημα άνθισαν  ενώ σταδιακά  η χώρα διασπάσθηκε σε διάφορα «κρατίδια» που ελέγχονταν από διάφορoυς «πολέμαρχους» και διάφορες συμμορίες –κάποιες από τις οποίες είχαν ένα «ιδεολογικό» μανδύα – όμως, οι περισσότερες όχι.

Όσον αφορά τον ίδιο το μοιραίο πρωθυπουργό, η παρουσία του οποίου αποτέλεσε την αφετηρία αυτών των εξελίξεων, αυτός εγκαταστάθηκε με την οικογένειά του στη Γενεύη. Εκεί έζησε μέχρι τα βαθειά του γερατειά συγγράφοντας τα απομνημονεύματά του και ασχολούμενος με την ανατροφή των παιδιών του, που σπούδασαν στα καλύτερα ελβετικά σχολεία. Όσον αφορά την σύζυγό του, αυτή ασχολήθηκε με διάφορες φιλανθρωπικές δραστηριότητες όπως π.χ. την συλλογή βοήθειας για τα θύματα του τσουνάμι στο Κάπο Βέρντε ....